Taï ôn laø moät trong nhöõng phaåm caùch toát laønh cuûa Cô Ñoác Nhaân. Taï ôn laø phaåm caùch naûy sinh caùch töï nhieân trong ñôøi soáng cuûa nhöõng ngöôøi theo Chuùa vì côù nhöõng coâng vieäc lôùn lao caû theå vaø nhöõng ôn phöôùc laï luøng kyø dieäu cuûa Ngaøi.

Laøm keû haäu sinh maø bieát ôn baäc tieàn boái thì seõ bieát caûm kích loøng nhaân cuûa ñaáng sinh thaønh, toû ra phong caùch vaø leã ñoä cuûa keû só, ghi nhôù vaø tìm dòp ñeàn ôn ñaùp nghóa, hieåu thaáu vieäc ñôøi vieäc ñaïo, vaø luoân luoân giöõ vöõng chöõ tín.

Laøm hoïc troø maø bieát ôn thaày coâ thì deã trôû thaønh ngöôøi thaät söï tröôûng thaønh, vöøa coù taøi laïi vöøa coù ñöùc, höõu duïng cho xaõ hoäi.

Laøm con caùi maø bieát ôn cha meï thì deã vaâng lôøi, trôû neân hieáu thaûo vaø bieát laøm cho cha meï maõn nguyeän.

Laøm con caùi Ñöùc Chuùa Trôøi, bieát raèng Chuùa ñaõ gaùnh chòu bao nhieâu ñau ñôùn, ñaõ tuoân huyeát ra ñeå ñeàn traû toäi loãi cho chính mình, ñaõ an uûi, baûo veä, chaêm soùc, daïy doã mình v. v... vaø luoân nhôù ôn Chuùa thì chaéc chaén seõ coá gaéng soáng caùch ñeïp loøng Chuùa moïi ñaøng.

Ngaøy xöa khi Ru-tô ñöôïc chuû ñoaùi thöông, naøng saáp mình xuoáng döôùi chaân ngöôøi, cuùi ñaàu ñeán ñaát, maø thöa raèng: Vì duyeân côù naøo toâi ñöôïc ôn tröôùc maët oâng, ñeán noãi oâng ñoaùi xem toâi, voán laø moät ngöôøi ngoaïi bang? (Ru-tô 2:10).

Luùc vua Sau-lô saép söûa mang Gioâ-na-than ra haønh quyeát thì daân söï cuûa Chuùa coù nhôù ñeán coâng traïng cuûa ngöôøi vaø hoï thöa cuøng Sau-lô: Uaû! Gioâ-na-than, laø ngöôøi ñaõ laøm cho Y-sô-ra-eân ñöôïc ñaïi thaéng döôøng kia, phaûi cheát sao? Ñieàu ñoù chaúng neân! Chuùng toâi chæ sanh maïng cuûa Ñöùc Gieâ-hoâ-va maø theà raèng moät sôïi toùc treân ñaàu ngöôøi seõ chaúng ruïng xuoáng ñaát; vì ngöôøi ôû cuøng Ñöùc Chuùa Trôøi maø ñöôïc thaéng ngaøy nay. Nhö vaäy, daân söï giaûi cöùu Gioâ-na-than, vaø ngöôøi khoûi bò xöû töû (I Sa-mu-eân 14:45).

Sau naøy, khi Ña-vít leân ngoâi coù nhôù ñeán ôn cöùu maïng Gioâ-na-than ñaõ laøm cho mình neân quay sang hoûi quaàn thaàn: Coù ngöôøi naøo cuûa nhaø Sau-lô coøn soáng chaêng? Ta muoán vì côù Gioâ-na-than maø laøm ôn cho ngöôøi... (II Sa-mu-eân 9:1).

Luùc Ña-vít trao baøi haùt cho A-saùp vaø caùc anh em ngöôøi ñeå hoï haùt toân vinh Chuùa thì lôøi ñaàu tieân trong baøi haùt ñoùù laø lôøi caûm taï: Ñaùng ngôïi khen (caûm taï) Ñöùc Gieâ-hoâ-va vaø caàu khaån danh Ngaøi; vaø ñoàn coâng vieäc Ngaøi ra giöõa caùc daân toäc (I Söû Kyù 16:8). Veà sau, trong moät baøi thô cuûa A-saùp coù lôøi naøy: Haõy daâng söï caûm taï laøm cuûa leã cho Ñöùc Chuùa Trôøi, vaø traû söï höùa nguyeän ngöôi cho Ñaáng Chí Cao (Thi Thieân 50:14). Daân Do Thaùi thöôøng haùt Thi Thieân 92 trong ngaøy Sa-baùt vôùi hai caâu ñaàu tieân baøy toû loøng caûm taï Chuùa: 1Hôõi Ñaáng Chí Cao, laáy laøm toát maø ngôïi khen (caûm taï) Ñöùc Gieâ-hoâ-va, vaø ca tuïng danh cuûa Ngaøi. 2Buoåi saùng toû ra söï nhaân töø Chuùa, vaø ban ñeâm truyeàn ra söï thaønh tín cuûa Ngaøi.

Phao-loâ thöôøng hay nhaéc nhôû con caùi Chuùa trong caùc hoäi thaùnh khaép nôi nhôù caûm taï Chuùa: Haõy thöôøng thöôøng nhaân danh Ñöùc Chuùa Gieâ-xu Christ chuùng ta, vì moïi söï taï ôn Ñöùc Chuùa Trôøi, laø Cha chuùng ta (EÂ-pheâ-soâ 5:20). Trong Phi-líp 4:4-7 coù cheùp lôøi khuyeân raát toát cuûa Phao-loâ: 4Haõy vui möøng trong Chuùa luoân luoân. Toâi laïi coøn noùi nöõa: Haõy vui möøng ñi. 5Haõy cho moïi ngöôøi ñeàu bieát neát nhu mì cuûa anh em. Chuùa ñaõ gaàn roài. 6Chôù lo phieàn chi heát, nhöng trong moïi söï haõy duøng lôøi caàu nguyeän, naøi xin vaø söï taï ôn maø trình caùc söï caàu xin cuûa mình cho Ñöùc Chuùa Trôøi. 7Söï bình an cuûa Ñöùc Chuùa Trôøi vöôït quaù moïi söï hieåu bieát, seõ gìn giöõ loøng vaø yù töôûng anh em trong Ñöùc Chuùa Gieâ-xu Christ. Trong thô gôûi ñeán hoäi thaùnh ôû Coâ-loâ-se Phao-loâ nhaéêc nhôû chuùng ta taï ôn Ñöùc Chuùa Cha, Ngaøi ñaõ khieán anh em coù theå döï phaàn cô nghieäp cuûa caùc thaùnh trong söï saùng laùng (Coâ-loâ-se 1:12). Tieáp ñeán oâng noùi: Nguyeän xin söï bình an cuûa Ñaáng Christ cai trò trong loøng anh em, laø bình an maø anh em ñaõ ñuôïc goïi ñeán ñaëng hieäp neân moät theå; laïi phaûi bieát ôn (Coâ-loâ-se 3:15). Sau ñoù nöõa, Phao-loâ coøn khuyeân con caùi Chuùa bieåu loä loøng taï ôn trong lôøi noùi laãn vieäc laøm: Maëc daàu anh em noùi hay laøm, cuõng phaûi nhaân danh Ñöùc Chuùa Gieâ-xu maø laøm moïi ñieàu, nhôø Ngaøi maø taï ôn Ñöùc Chuùa Trôøi, laø Ñöùc Chuùa Cha (Coâ-loâ-se 3:17). Trong thö gôûi cho Hoäi Thaùnh ôû Teâ-sa-loâ-ni-ca, Phao-loâ laïi nhaéc: 16Haõy vui möøng maõi maõi, 17caàu nguyeän khoâng thoâi, 18phaøm vieäc gì cuõng phaûi taï ôn Chuùa; vì yù muoán cuûa Ñöùc Chuùa Trôøi trong Ñöùc Chuùa Gieâ-xu Christ ñoái vôùi anh em laø nhö vaäy (I Teâ-sa-loâ-ni-ca 5:16-18).

Theo Chuùa caøng laâu chuùng ta laïi caøng coù nhieàu ñieàu ñeå taï ôn Chuùa. Chuùng ta caàn taï ôn Chuùa vì:

1. Ñöôïc Chuùa phuïc hoøa

2. Ñöôïc Chuùa tha thöù

3. Ñöôïc Chuùa thöû thaùch

4. Ñöôïc Chuùa theâm söùc

5. Ñöôïc Chuùa thöông yeâu

1. Ñöôïc Chuùa Phuïc Hoøa:

Trong Coå Hoïc Tinh Hoa, quyeån thöù nhì, trang 136, coù ñaêng baøi Hoøa Vi Quí cuûa Ngoâ Töû - coøn goïi laø Ngoâ Khôûi, moät danh töôùng nöôùc Nguïy trong thôøi Chieán Quoác beân Trung Hoa - vôùi tö töôûng töông töï nhö sau:

Ñôøi xöa nhöõng ngöôøi chaêm lo vieäc nöôùc tröôùc heát phaûi daïy doã daân chuùng, thöông yeâu ñoàng baøo. Pheùp trò daân coù boán ñieàu baát hoøa caàn phaûi bieát:

1. Trò nöôùc maø baát hoøa, thì khoâng neân ñoäng vieân.

2. Ñoäng vieân maø baát hoøa, thì khoâng neân haønh quaân.

3. Haønh quaân maø baát hoøa, thì khoâng neân taán coâng.

4. Taán coâng maø baát hoøa, thì khoâng neân quyeát thaéng.

Theo Ngoâ Töû tröôùc heát phaûi coù hoøa sau môùi coù theå laøm ñöôïc vieäc lôùn. Taï ôn Chuùa, Ñaáng ñaõ laøm cho chuùng ta ñöôïc phuïc hoøa vôùi Cha treân trôøi vaø ñaõ phoù ñaïo giaûng hoøa cho chuùng ta.

2. Ñöôïc Chuùa Tha Thö:ù

Hoïc cho kyø ñöôïc tinh thaàn hieáu hoøa khoâng phaûi laø deã. Trong Coå Hoïc Tinh Hoa, quyeån thöù nhì, trang 189, laïi coù chuyeän Töôùi Döa Cho Ngöôøi, nguyeân baûn ñaêng trong Giaû Thöû Taân Thö, nhö sau:

Toáng Töïu ngöôøi nöôùc Löông, laøm quan huyeän gaàn bieân giôùi nöôùc Sôû. Hai gia ñình noï ôû hai beân bieân giôùi cuøng troàng döa. Ngöôøi beân nöôùc Löông chaêm chæ vaø töôùi nöôùc nhieàu neân döa toát. Ngöôøi beân nöôùc Sôû bieáng nhaùc vaø töôùi nöôùc ít neân döa xaáu. Vì loøng ganh gheùt ban ñeâm ngöôøi nöôùc Sôû leùt luùt sang caøo voû döa cuûa ngöôøi nöôùc Löông laøm cho döa heùo vaø cheát maát moät ít.

Ngöôøi nöôùc Löông bieát ñöôïc vieäc aáy, ñeán baøn vôùi Toáng Töïu, cho ngöôøi ban ñeâm sang caøo voû döa cuûa ngöôøi ta y nhö ñieàu ngöôøi ta ñaõ laøm cho mình. Toáng Töïu noùi: OÂi! Sao laïi theá! Laøm vaäy chæ gaây thuø oaùn, chuoác tai vaï maø thoâi. Naøy ta baûo ngöôi, chôù sang caøo döa cuûa ngöôøi ta, ban ñeâm cöù leùn sang töôùi döa cho ngöôøi ta vaø ñöøng ñeå cho hoï bieát.

Ngöôøi nöôùc Sôû laáy laøm laï. Xeùt maõi môùi bieát ngöôøi nöôùc Löông sang giuùp. Quan huyeän nöôùc Sôû taâu leân vua nöôùc Sôû. Nhaø vua caûm thaáy hoå theïn, voäi ñöa leã vaät vaø ngöôøi sang caàu hoøa cuøng vua nuôùc Löong. Veà sau hai nöôùc giao haûo vôùi nhau thaät laâu daøi.

Taï ôn Chuùa, ngoaøi vieäc laøm cho chuùng ta ñöôïc phuïc hoøa vôùi Cha treân trôøi vaø phoù ñaïo giaûng hoøa cho chuùng ta, Chuùa coøn tha thöù chuùng ta vaø daïy chuùng ta tha thöù nöõa. Tha thöù nhö ngöôøi nöôùc Löông khoâng phaûi laø vieäc deã laøm. Neáu chöa caûm kích caùch saâu ñaäm ôn thöông xoùt voâ cuøng lôùn lao cuûa Chuùa, khoâng maáy ai coù theå thaät söï tha thöù.

3. Ñöôïc Chuùa Thöû Thaùch:

Ngaøy xöa Trang Töû coù nhaän xeùt theá naøy. OÂng noùi: Loøng ngöôøi ta nham hieåm hôn nuùi soâng, khoù bieát hôn bieát trôøi. Trôøi thì haøng naêm coøn coù xuaân, haï, thu, ñoâng; haøng ngaøy coøn coù buoåi saùng, buoåi toái, nhôø ñoù maø bieát ñöôïc.

Coøn veà con ngöôøi thì sao? Coù ngöôøi beân ngoaøi coù veû kính caån maø beân trong thaät laø kieâu caêng, coù ngöôøi beân trong thaät laø taøi gioûi maø beân ngoaøi ra veû ngu ñoän, coù ngöôøi beân ngoaøi döôøng nhö vöõng vaøng thö thaùi maø beân trong boàn choàn noùng naûy. Taâm tình beân trong, dieän maïo beân ngoaøi khaùc nhau nhö vaäy, thaät khoù löôøng laém.

Quaân töû khi duïng nhaân coù luùc cho ôû xa ñeå thöû loøng trung, coù khi cho ôû gaàn ñeå xem loøng kính, nhôø laøm vieäc khoù ñeå doø xeùt taøi naêng, hoûi luùc voäi vaøng ñeå ño löôøng trí tueä, heïn luùc ngaët ngheøo ñeå xaùc ñònh chöõ tín, giao phoù tieàn cuûa ñeå bieát daï thanh lieâm, uûy thaùc vieäc nguy bieán ñeå traéc nghieäm tieát thaùo, gaëp luùc say söa ñeå thaêm doø cöû chæ, cho soáng choã phieàn phöùc ñeå nhaän xeùt thaàn saéc.

Khi Chuùa duøng chuùng ta Chuùa coù caàn phaûi thöû chuùng ta nhö caùch Trang Töû noùi chaêng? Taï ôn Chuùa, coù leõ Ngaøi khoâng caàn phaûi thöû vì moät soá lyù do:

1. Chuùa bieát chuùng ta ñöôïc naén neân töø buïi ñaát. Thi Thieân 103:14-15 coù noùi roõ: 14Ñöùc Gieâ-hoâ-va thöông xoùt keû kính sôï Ngaøi khaùc naøo cha thöông xoùt con caùi mình vaäy. 15Vì Ngaøi bieát chuùng toâi naén neân bôûi gioáng gì, Ngaøi nhoù laïi raèng chuùng toâi baèng buïi ñaát.

2. Chuùa bieát chuùng ta voán yeáu ñuoái vaø Chuùa cuõng ñaõ töøng caûm thöông söï yeáu ñuoái cuûa chuùng ta (Heâ-bô-rô 4:15).

3. YÙ chuùng ta chöa thaønh lôøi thì Chuùa ñaõ bieát. Thi Thieân 139:1-4 laïi giaûi thích caùch caën keõ: 1Hôõi Ñöùc Gieâ-hoâ-va, Ngaøi ñaõ doø xeùt toâi, vaø bieát toâi. 2Chuùa bieát khi toâi ngoài, luùc toâi ñöùng daäy; töø xa Chuùa hieåu bieát yù töôûng toâi. 3Chuùa xeùt neùt neûo ñaøng vaø söï naèm nguû toâi, quen bieát caùc ñöôøng loái toâi. 4Vì lôøi chöa ôû treân löôõi toâi, kìa, hôõi Ñöùc Gieâ-hoâ-va, Ngaøi ñaõ bieát troïn heát roài.

Nhö vaäy taïi sao laém khi chuùng ta cöù phaûi traûi qua nhöõng côn thöû thaùch. Coù caàn thieát chaêng? Gia-cô 1:2-4 cho chuùng ta bieát lyù do: 2Hôõi anh em, haõy coi söï thöû thaùch traêm beà thoaït ñeán cho anh em nhö laø ñieàu vui möøng troïn veïn, 3vì bieát raèng söï thöû thaùch ñöùc tin anh em sanh ra söï nhòn nhuïc. 4Nhöng söï nhòn nhuïc phaûi laøm troïn vieäc noù, haàu cho chính mình anh em cuõng troïn laønh toaøn veïn, khoâng thieáu thoán chuùt naøo.

4. Ñöôïc Chuùa Theâm Söùc:

Phao-loâ noùi: Toâi laøm ñöôïc moïi ñieàu nhôø Ñaáng ban theâm söùc cho toâi (Phi-líp 4:13). Tröôùc ngaøy aên naên toäi loài vaø tieáp nhaän Ñaáng Christ laøm Cöùu Chuùa, Phao-loâ coù khaû naêng laøm ñöôïc nhieàu vieäc, nhöng ñoù laø nhöõng vieäc chaúng ích gì cho Chuùa, laïi coøn gaây toån haïi cho thaân theå cuûa Chuùa nöõa. Töø ngaøy trôû laïi cuøng Chuùa, oâng nhaän ñöôïc söùc môùi ñeå traùnh nhöõng vieäc sai quaáy vaø laøm nhöõng vieäc thaät söï coù ích vaø ñaày yù nghóa. Phao-loâ ñaõ laøm ñöôïc nhöõng vieäc gì sau khi ñöôïc Chuùa taùi sanh, xöng coâng bình vaø thaùnh hoùa cuoäc ñôøi? OÂng ñaõ mieät maøi suy gaãm vaø chæ laøm nhöõng vieäc chaân thaät, nhöõng vieäc ñaùng toân, nhöõng vieäc coâng bình, nhöõng vieäc thanh saïch, nhöõng vieäc ñaùng yeâu chuoäng, nhöõng vieäc coù tieáng toát, nhöõng vieäc nhaân ñöùc ñaùng khen. Trong caû cuoäc ñôøi theo Chuùa, oâng ñaõ taäp heã gaëp caûnh ngoä naøo cuõng ñeàu thoûa loøng. Duø ngheøo naøn hay dö daät, duø no hay ñoùi, duø dö hay thieáu oâng ñeàu caûm taï Chuùa luoân luoân.

Loøng soát saéng nhieät thaønh cuûa Phao-loâ laø ñieàu caàn ñöôïc ghi nhaän. Tröôùc khi thaät söï trôû laïi cuøng Chuùa Phao-loâ ñaõ duøng loøng soát saéng nhieät thaønh cuûa mình theo caùch noùng giaän vaø oâng ñaõ baét bôù vaø phaù taùn hoäi thaùnh cuûa Chuùa quaù chöøng quaù ñoãi (Ga-la-ti 1:13). Nhöng sau khi ñaõ ñöôïc Chuùa caûm hoùa vaø ban ñaày Thaùnh Linh ñôøi soáng vaø chöùc vuï cuûa oâng thaät ñaày ôn phöôùc. Trong lôøi oâng khuyeân daïy, oâng nhaéc nhôû con caùi Chuùa boû ñi ba ñieàu: söï tham lam, söï noùng giaän vaø söï meâ muoäi:

a. Traùnh tham lam: Thôøi xöa coù chuyeän AÊn Traùi Kheá Traû Baùt Vaøng toâi nhôù ñaïi khaùi nhö sau: Coù hai anh em noï chia nhau phaàn gia taøi cha meï ñeå laïi. Ngöôøi anh voán taùnh tham lam, daønh heát moïi thöù, chæ ñeå cho em mình moät caây kheá maø thoâi. Ngaøy noï coù chim kia ñeán aên kheá, sau ñoù noù traû ôn baèng caùch cho ngöôøi em ngoài treân ñoâi caùnh lôùn, ñöa ñeán nôi ñaày ngoïc ngaø chaâu baùu, tha hoà mang veà bao nhieâu tuøy yù. Ngöôøi em voán khoâng coù taùnh tham neân chæ laáy vöøa ñuû duøng. Nhöng duø sao noù cuõng khaù hôn xöa nhieàu. Ngöôøi anh thaáy vaäy, nhaát quyeát hoûi em mình cho ra leõ. Bieát ñöôïc söï thaät roài, nguôøi anh baûo em mình cho ñoåi laáy caây kheá. Theá laø ngöôøi anh ñöôïc toaïi nguyeän. Ngaøy kia, chim ñeán aên kheá vaø cuõng traû ôn cho chuû caây kheá nhö tröôùc. Vôùi loøng tham khoâng ñaùy, ngöôøi anh chaát ñaày ngoïc ngaø chaâu baùu leân nguôøi, baát chaáp lôøi caûnh caùo cuûa chim kia. Khi bay ngang doøng soâng noï, chim ñuoái söùc khieán ngöôøi anh teù nhaøo xuoáng soâng, cheát ñuoái.

Khi ñi truyeàn giaùo Phao-loâ coù keâu goïi moät thanh nieân treû laø Ti-moâ-theâ böôùc vaøo chöùc vuï haàu vieäc Chuùa. Moät trong nhöõng ñieàu quan troïng oâng caên daën Ti-moâ-theâ laø ñieàu sau ñaây: 6Vaû, söï tin kính cuøng söï thoûa loøng, aáy laø moät lôïi lôùn. 7Vì chuùng ta ra ñôøi chaúng heà ñem gì theo, chuùng ta 1ìa ñôøi cuõng chaúng ñem gì ñi ñöôïc. 8Nhö vaäy, mieãn laø ñuû aên ñuû maëc thì phaûi thoûa loøng; 9coøn nhö keû muoán neân giaøu coù, aét sa vaøo söï caùm doã, maéc baãy doø, ngaõ trong nhieàu söï tham muoán voâ lyù thieät haïi kia, laø söï laøm ñaém ngöôøi ta vaøo söï huûy dieät hö maát. 10Bôûi chöng söï tham tieàn baïc laø coäi reã moïi ñieàu aùc, coù keû vì ñeo ñuoåi noù maø boäi ñaïo, chuoác laáy nhieàu ñieàu ñau ñôùn (I Ti-moâ-theâ 6:6-10).

b. Traùnh noùng giaän: Baûo Huaán coù lôøi khuyeân theá naøy: Ngöôøi ta ôû ñôøi, ñoái vôùi loaøi ngöôøi maø gaëp phaûi keû xöû vôùi mình caùch ngang ngöôïc thì neân coi nhö ñi trong buïi raäm, aùo vöôùng phaûi gai, chæ neân thong thaû ñöùng laïi, gôõ daàn ra maø thoâi. Caùi gai goùc kia coù bieát gì maø ñaùng giaän? Xöû ñöôïc nhö theá thì taâm mình khoâng phieàn naõo maø bao nhieâu noãi oaùn haän cuõng tieâu tan ñöôïc ngay. Neáu coù theå coi söï ngang ngöôïc kia nhö chieác thuyeàn khoâng ngöôøi bò côn gioù döõ thoåi taït vaøo maïn thuyeàn ta thì nghó cho cuøng coù gì maø ñaùng giaän! Neáu ta chæ moät möïc thaáy caùi traùi cuûa ngöôøi, thì ngay nhö anh em, vôï con, beø baïn, toâi tôù, cho ñeán con gaø, con choù trong nhaø, thaät cuõng coù nhieàu luùc ñaùng laøm cho ta böïc.

Phao-loâ coù nhaéc nhôû anh chò em trong Chuùa ôû EÂ-pheâ-soâ nhö sau: 30Anh em chôù laøm buoàn cho Ñöùc Thaùnh Linh cuûa Ñöùc Chuùa Trôøi, vì nhôø Ngaøi anh em ñöôïc aán chöùng ñeán ngaøy cöùu chuoäc. 31Phaûi boû khoûi anh em nhöõng söï cay ñaéng, buoàn giaän, töùc mình, keâu reâu, maéng nhieác, cuøng moïi ñieàu hung aùc. 32Haõy ôû vôùi nhau caùch nhaân töø, ñaày daãy loøng thöông xoùt, tha thöù nhau nhö Ñöùc Chuùa Trôøi ñaõ tha thöù anh em trong Ñaáng Christ vaäy (EÂ-pheâ-soâ 4:30-32).

Gia-cô cuõng ñoàng yù vôùi Phao-loâ khi oâng khuyeân lôn chuùng ta vôùi nhöõng lôøi leõ aân caàn sau ñaây: 19Hôõi anh em yeâu daáu, anh em bieát ñieàu ñoù: ngöôøi naøo cuõng phaûi mau nghe maø chaäm noùi, chaäm giaän; 20vì côn giaän cuûa ngöôøi ta khoâng laøm neân söï coâng bình cuûa Ñöùc Chuùa Trôøi (Gia-cô 1:19-20).

c. Traùnh Meâ Muoäi:

Xöa kia cuõng nhö ngaøy nay, nhieàu nhaø laõnh ñaïo ñaõ ngaõ guïc phaàn lôùn cuõng vì meâ muoäi. Sam-soân khoâng theå döùt khoaùt vôùi Ña-li-la, ngöôøi ñaõ taän duïng saéc ñeïp laãn möu chöôùc ñeå laøm cho oâng phaûi cöïc loøng, roái trí. Cuoái cuøng oâng thaát baïi; trôû neân khoán khoå, nhuïc nhaõ (Caùc Quan Xeùt, ñoaïn 16).

Vua Sau-lô vì quaãn trí trong luùc caáp baùch ñaõ töï tieän xoâng höông (I Sa-mu-eân, ñoaïn 13); vì töï cho mình laø phaûi neân khoâng tuaân haønh lôøi Chuùa caùch trieät ñeå (I Sa-mu-eân, ñoaïn 15); vaø vì loøng ñoá kî ñaõ tìm ñuû moïi caùch aùm haïi trung thaàn laø Ña-vít (I Sa-mu-eân, ñoaïn 18, 19).

Ña-vít thì vì ñaém chìm trong duïc voïng neân ñaõ laäp möu aùm haïi doõng töôùng laø U-ri ñeå coù theå cöôùi cho kyø ñöôïc Baùt-seâ-ba, vôï cuûa ngöôøi (II Sa-mu-eân, ñoaïn 11).

Sa-loâ-moân khi trôû veà giaø laïi chaúng khoân ngoan nhö thôøi coøn thô aáu: 1Ngoaøi con gaùi cuûa Pha-ra-oân, vua Sa-loâ-moân laïi coøn thöông meán nhieàu ngöôøi nöõ cuûa daân ngoaïi: töùc laø ngöôøi nöõ Moâ-aùp, Am-moân, EÂ-ñoâm, Si-ñoân vaø Heâ-tít. 2Chuùng noù thuoäc veà caùc daân toäc maø Ñöùc Gieâ-hoâ-va coù phaùn vôùi daân Y-sô-ra-eân raèng: Caùc ngöôi vaø chuùng noù chôù ñi laïi giao thoâng vôùi nhau; vì chuùng noù haún seõ quyeán duï loøng caùc ngöôi höôùng theo caùc thaàn chuùng noù. Sa-loâ-moân tríu meán nhöõng ngöôøi nöõ aáy. 3Ngöôøi coù baûy traêm hoaøng haäu, vaø ba traêm cung nöõ; chuùng noù beøn laøm cho ngöôøi trôû loøng. 4Trong buoåi giaø yeáu, caùc hoaøng haäu cuûa Sa-loâ-moân duï loøng ngöôøi ñi theo caùc thaàn khaùc: Ñoái cuøng Gieâ-hoâ-va Ñöùc Chuùa Trôøi mình, loøng ngöôøi chaúng troïn laønh nhö theå loøng cuûa Ña-vít, laø cha ngöôøi (I Caùc Vua 11:1-4).

Theo Chuùa thì tinh thaàn chuùng ta phaûi minh maãn, trí oùc chuùng ta phaûi saùng suoát. Chuùa khoâng muoán chuùng ta chìm ñaém trong meâ muoäi hoaëc ngaõ theo ñaïo laïc, daãn ñeán söï dieät vong; nhöng Chuùa muoán chuùng ta ñöôïc söï khoân ngoan ñeå coù theå thôø phöôïng Chuùa baèng taâm thaàn vaø leõ thaät vaø hieåu thaáu tình thöông bao la rôøi roäng cuûa Ngaøi: 14AÁy laø vì côù ñoù maø toâi quì goái tröôùc maët Cha, 15bôûi Cha maø caû nhaø treân trôøi vaø döôùi ñaát ñeàu ñöôïc ñaët teân, 16toâi caàu xin Ngaøi tuøy söï giaøu coù vinh hieån Ngaøi khieán anh em ñöôc quyeàn pheùp bôûi Thaùnh Linh maø neân maïnh meõ trong loøng; 17ñeán noãi Ñaáng Christ nhaân ñöùc tin maø ngöï trong loøng anh em; 18ñeå anh em sau khi ñaõ ñaâm reã vöõng neàn trong söï yeâu thöông, ñöôïc hieäp cuøng caùc thaùnh ñoà maø hieåu thaáu beà roäng, beà daøi, beà cao, beà saâu cuûa noù laø theå naøo, 19vaø ñöôïc bieát söï yeâu thöông cuûa Ñaáng Christ, laø söï troåi hôn moïi söï thoâng bieát, haàu cho anh em ñöôïc ñaày daãy moïi söï dö daät cuûa Ñöùc Chuùa Trôøi (EÂ-pheâ-soâ 3:14-19).

4. Ñöôïc Chuùa Thöông Yeâu:

Ngöôøi trong nhaân gian coù nhöõng caâu ca dao veà thöông, veà gheùt nhö sau:

Thöông nhau nöôùc ñuïc cuõng trong,

Gheùt nhau nöôùc chaûy giöõa doøng cuõng dô...

Yeâu nhau thì noùi quaù öa,

Gheùt nhau noùi thieáu noùi thöøa nhö khoâng...

Yeâu nhau vaïn söï chaúng neà,

Moät traêm choã leäch cuõng keâ cho baèng...

Nhöõng caëp nhaân tình treû ngaøy xöa khi vöøa môùi bieát yeâu tình caûm cuûa hoï vöøa daït daøo, laïi vöøa deã thöông:

Ñoâi ta nhö löûa môùi nhen,

Nhö traêng môùi moïc, nhö ñeøn môùi kheâu...

Thöông sao thöông quaù baát nhôn,

Böõa nay gaëp maët, thöông hôn böõa naøo...

Ngöôøi xöa khi yeâu nhau coù khi tình thaém coøn toûa ra höông thôm nöõa:

Thaân em nhö boâng böôûi traéng roøng,

Muøi höông thôm phöùc maø loøng thì saïch trong...

Hoa thôm troàng döïa caïnh raøo,

Gioù nam, gioù chöôùng, gioù naøo cuõng thôm...

Boâng chi thôm laï, thôm luøng!

Thôm caây, thôm reã, ngöôøi trong cuõng thôm...

Tình anh nhö nöôùc daâng cao,

Tình em nhö daûi luïa ñaøo taåm höông...

Khoå chaêng laø khoå cho ngöôøi thöông theo kieåu ñôn phöông:

Muoán ngöôøi ta, ngöôøi ta khoâng muoán,

Xaùch caây duø, ñi xuoáng ñi leân...

Coù ngöôøi thì laïi phieàn vì gaëp phaûi söï ñaùp öùng ôõm ôø:

Coù thöông thì thöông cho chaéc,

Baèng truïc traëc thì truïc traëc cho luoân.

Ñöøng laøm nhö con thoû noï ñöùng ñaàu truoâng,

Khi vui giôõn boùng, khi buoàn giôõn traêng...

Noùi chung tình caûm cuûa con ngöôøi daønh cho nhau cho duø coù ñeïp ñeõ, ñaäm ñaø, ñaày ñuû ñeán maáy thì vaãn coù nhöõng giôùi haïn veà yù chí, lyù trí, tình caûm, ñieàu kieän vaø hoaøn caûnh. Neáu ñöôïc caû moïi ñieàu treân ñaây ngöôøi ta môùi coù theå soáng caùch troïn tình troïn nghóa vôùi nhau,

chaáp nhaän, chòu ñöïng, chaêm soùc,

hy sinh, hoøa hôïp, hieåu bieát laãn nhau,

phaán ñaáu, phuï giuùp, phuïc vuï beân nhau,

thöông yeâu, thoâng caûm, tha thöù cho nhau,

tin caäy, toân troïng, trìu meán laãn nhau...

Chæ coù thaät söï ôû trong Chuùa may ra chuùng ta môùi hoäi ñuû nhöõng ñieàu treân ñaây. Kinh Thaùnh daïy raèng: Ñang khi chuùng ta coøn laø ngöôøi coù toäi thì Ñaáng Christ vì chuùng ta chòu cheát treân thaäp töï giaù. Ñaáng ñaõ duøng tình yeâu ñôøi ñôøi maø yeâu chuùng ta coù caên daën chuùng ta yeâu meán laãn nhau vì nhôø ñoù maø theá nhaân coù theå nhaän bieát chuùng ta laø con caùi Ñöùc Chuùa Trôøi. Thaät chuùng ta phaûi luoân luoân caûm taï Chuùa laø Ñaáng ñaõ yeâu thöông chuùng ta tröôùc khi chuùng ta bieát yeâu meán Ngaøi. Ñieàu Chuùa ñang kyø voïng nôi moãi chuùng ta laø söï bieåu loä loøng yeâu meán Chuùa qua nghóa cöû yeâu meán anh em trong Chuùa vaø qua noã löïc ñöa ngöôøi ñeán vôùi Chuùa ñeå soáng trong ôn cöùu roãi vaø tình thöông cuûa Ngaøi.

LÔØI KEÁT

† Ñaùng ngôïi khen (caûm taï) Chuùa thay, laø Ñaáng haèng ngaøy gaùnh gaùnh naëng cuûa chuùng toâi, töùc laø Ñöùc Chuùa Trôøi, söï cöùu roãi cuûa chuùng toâi (Thi Thieân 68:19).

† Nhôn vì caùc maïng lònh coâng bình cuûa Chuùa, toâi seõ thöùc daäy giöõa ñeâm ñaëng caûm taï Chuùa (Thi Thieân 119:62).

† Hôõi Ñöùc Chuùa Trôøi cuûa toå phuï toâi! Toâi caûm ôn vaø ngôïi khen Ngaøi, vì Ngaøi ñaõ ban cho toâi söï khoân ngoan vaø quyeàn pheùp, vaø baây giôø Ngaøi ñaõ khieán toâi bieát ñieàu chuùng toâi caàu hoûi Ngaøi, maø toû cho chuùng toâi bieát vieäc cuûa vua (Ña-ni-eân 2:23).

† 15Coù moät ngöôøi trong boïn hoï thaáy mình ñöôïc saïch, beøn trôû laïi, lôùn tieáng khen ngôïi Ñöùc Chuùa Trôøi; 16laïi ñeán saáp maët xuoáng ñaát, nôi chaân Ñöùc Chuùa Gieâ-xu, maø taï ôn Ngaøi. Vaû, ngöôøi ñoù laø ngöôøi Sa-ma-ri (Lu-ca 17:15-16)

† Nhöng taï ôn Ñöùc Chuùa Trôøi ñaõ cho chuùng ta söï thaéng, nhôø Ñöùc Chuùa Gieâ-xu Christ chuùng ta (I Coâ-rinh-toâ 15:57).

Taï ôn Ñöùc Chuùa Trôøi, vì söï ban cho cuûa Ngaøi khoâng xieát keå (II Coâ-rinh-toâ 9:15).

† Ta caûm taï Ñaáng ban theâm söùc cho ta, laø Ñöùùc Chuùa Gieâ-xu Christ, Chuùa chuùng ta, veà söï Ngaøi ñaõ xeùt ta laø trung thaønh, laäp ta laøm keû giuùp vieäc (I Ti-moâ-theâ 1:12).